رده سنی فیلم ها از دیدگاه خانواده های آمریکایی

رده سنی فیلم برچسبی است که می‌گوید یک فیلم برای چه سنی مناسب است. شناخته‌شده‌ترین نظام رده‌بندی مال انجمن تصاویر متحرک آمریکا (MPA) است که از نوامبر ۱۹۶۸ فیلم‌های سینمایی آمریکا را رده‌بندی می‌کند و برچسب‌هایش، یعنی G، PG، PG-13، R و NC-17، روی پوستر و صفحه فیلم‌ها در سایت‌هایی مثل IMDb هم دیده می‌شوند. در این صفحه معنی هر رده، برچسب‌های قدیمی‌تر مثل X و Approved، چند رده کشورهای دیگر مثل C18، و نظر والدین آمریکایی درباره این نظام را آورده‌ایم.

جدول رده سنی فیلم‌ها در آمریکا

رده	نام انگلیسی	معنی
G	General Audiences	مناسب همه سنین. چیزی در فیلم نیست که برای کودک نامناسب باشد.
PG	Parental Guidance Suggested	همه می‌توانند ببینند، اما بخشی از فیلم ممکن است برای کودکان کم‌سن مناسب نباشد و بهتر است والدین اول بدانند فیلم چیست.
PG-13	Parents Strongly Cautioned	بخشی از فیلم ممکن است برای زیر سیزده سال نامناسب باشد. بیشتر فیلم‌های پرفروش ابرقهرمانی و اکشن در این رده‌اند.
R	Restricted	زیر هفده سال فقط همراه پدر، مادر یا یک بزرگسال سرپرست می‌تواند فیلم را در سینما ببیند.
NC-17	Adults Only	هیچ‌کس هفده ساله یا کمتر اجازه دیدن فیلم را در سینما ندارد.

کنار هر رده یک توضیح کوتاه هم می‌آید که دلیل رده‌بندی را می‌گوید، مثلا «خشونت و زبان تند» یا «صحنه‌های ترسناک». این توضیح‌ها برای والدین اغلب از خود حرف رده مفیدترند، چون دو فیلم R ممکن است به دلیل‌های کاملا متفاوت R شده باشند.

رده سنی R یعنی چه؟

R یعنی فیلم محدودشده است: تماشاگر زیر هفده سال در سینمای آمریکا فقط با همراهی والد یا سرپرست بزرگسال وارد سالن می‌شود. فیلم‌ها معمولا به خاطر خشونت شدید، زبان تند و مکرر، مصرف مواد مخدر یا صحنه‌های جنسی R می‌گیرند. R ممنوعیت نیست؛ تصمیم را به خانواده می‌سپارد. فرقش با NC-17 همین است که در NC-17 همراهی والدین هم کافی نیست.

PG و PG-13 چه فرقی دارند؟

PG هشدار ملایم‌تری است: فیلم برای همه آزاد است ولی ممکن است چند صحنه یا کلمه برای کودک کوچک مناسب نباشد. PG-13 در ژوئیه ۱۹۸۴ اضافه شد، بعد از این‌که چند فیلم PG مثل «گرملین‌ها» و «ایندیانا جونز و معبد مرگ» صحنه‌هایی داشتند که خیلی از والدین برای کودک مناسب نمی‌دانستند. از آن زمان PG-13 رده میانی میان PG و R است و هشدارش مشخصا برای زیر سیزده سال است.

رده X و NC-17

در نظام اولیه ۱۹۶۸ چهار رده بود: G، M، R و X. رده X برای فیلم‌هایی بود که زیر هفده سال نباید می‌دیدند، اما انجمن آن را به نام خود ثبت نکرده بود و فیلم‌های پورنوگرافی خودشان برچسب X می‌زدند. کم‌کم X با پورنوگرافی یکی شد و فیلم‌های جدی بزرگسالانه از آن فرار کردند. در ۱۹۹۰ رده NC-17 جای X را گرفت. رده M هم در ۱۹۷۰ به GP و در ۱۹۷۲ به PG تغییر نام داد.

Approved، Not Rated و N/A یعنی چه؟

• Approved یا Passed: روی فیلم‌های پیش از ۱۹۶۸ دیده می‌شود. این فیلم‌ها رده سنی نداشتند؛ فقط مجوز اداره «کد تولید» (معروف به کد هیز) را گرفته بودند که می‌گفت فیلم با ضوابط اخلاقی هالیوود آن زمان می‌خواند. Approved درباره سن مناسب چیزی نمی‌گوید.
• Not Rated یا Unrated: فیلم برای رده‌بندی به انجمن فرستاده نشده. خیلی از فیلم‌های مستقل، خارجی یا اکران‌نشده در آمریکا این‌طورند. «نسخه Unrated» یک فیلم هم معمولا نسخه بلندتری است که پس از اکران با صحنه‌های حذف‌شده عرضه می‌شود.
• N/A: در بیشتر سایت‌ها یعنی اطلاعات رده سنی این فیلم در دسترس نیست. خودش یک رده نیست.
• TV-MA، TV-14 و TV-PG: این‌ها رده‌های تلویزیونی آمریکا هستند و روی سریال‌ها و برنامه‌های پلتفرم‌های پخش دیده می‌شوند. TV-MA برای بزرگسالان است و TV-14 برای چهارده سال به بالا.

رده سنی در کشورهای دیگر: C18 و ۱۵ و ۱۸

هر کشور نظام رده‌بندی خودش را دارد و برچسب‌ها یکی نیستند. چند نمونه رایج:

کشور	رده‌ها	توضیح
ویتنام	P، C13، C16، C18	C18 یعنی فقط برای هجده سال به بالا. P مناسب همه سنین است.
بریتانیا	U، PG، 12A، 15، 18	12A یعنی زیر دوازده سال فقط با بزرگسال. 15 و 18 سن حداقل را می‌گویند.
آمریکا	G، PG، PG-13، R، NC-17	جدول بالا

اگر روی صفحه یک فیلم «رده سنی C18» دیدید، آن رده ویتنامی است و معادل تقریبی NC-17 آمریکاست. پلتفرم‌های نمایش خانگی ایرانی هم برای فیلم‌ها و سریال‌ها سن پیشنهادی مثل ۱۲+، ۱۵+ یا ۱۸+ نشان می‌دهند که معیارش با رده‌بندی آمریکایی یکی نیست.

والدین آمریکایی درباره رده‌بندی چه فکر می‌کنند؟

انجمن تصاویر متحرک در یک نظرسنجی آنلاین از ۱۵۰۰ نفر از والدین کودکان پنج تا شانزده ساله پرسید رده‌بندی تا چه حد به کارشان می‌آید. شرط شرکت این بود که هم والد و هم فرزند در شش ماه گذشته فیلمی دیده باشند. چند یافته اصلی:

• نود و پنج درصد والدین پیش از این‌که فیلمی را برای فرزندشان انتخاب کنند، رده و توضیح آن را نگاه می‌کنند.
• نود و یک درصد رده‌بندی و توضیح‌هایش را مفید و هشتاد و چهار درصد دقیق می‌دانند.
• هشتاد و یک درصد گفتند رده فیلم‌هایی که در دوازده ماه گذشته دیده‌اند مناسب بوده. از نوزده درصدی که رده را نامناسب دانستند، بیشترشان (شصت و دو درصد) گفتند رده بیش از حد نرم بوده است.
• هفتاد و چهار درصد گفتند رده‌بندی درباره محتوای جنسی و خشونت خوب راهنمایی می‌کند. این عدد برای زبان تند هفتاد و سه، برای مصرف مواد شصت و شش و برای سیگار پنجاه و چهار درصد بود.

بیشترین نگرانی والدین محتوای جنسی صریح و برهنگی بود؛ بیشتر از خشونت. حتی در میان انواع خشونت، خشونت جنسی از خودکشی و خشونت با سلاح گرم نگران‌کننده‌تر ارزیابی شد.

متن کامل این گزارش سی و نه صفحه‌ای به انگلیسی در رده‌بندی سنی فیلم‌ها از دیدگاه والدین آمریکایی در گزارش‌های مرجع نمافر هست.

پرسش‌های رایج

انواع رده سنی فیلم کدام‌اند؟

در آمریکا پنج رده: G برای همه، PG با راهنمایی والدین، PG-13 با هشدار برای زیر سیزده سال، R که زیر هفده سال فقط با بزرگسال و NC-17 که فقط برای هجده سال به بالاست.

رده سنی C18 چیست؟

بالاترین رده نظام رده‌بندی ویتنام، یعنی فیلم فقط برای هجده سال به بالاست.

رده سنی NA یعنی چه؟

N/A معمولا یعنی سایت اطلاعات رده سنی آن فیلم را ندارد. با Not Rated فرق دارد که یعنی فیلم اصلا رده‌بندی نشده است.

رده سنی G چیست؟

مناسب همه سنین. بیشتر انیمیشن‌های کودک G یا PG هستند.

منابع

• انجمن تصاویر متحرک آمریکا (MPA) و اداره رده‌بندی آن (CARA)، تعریف رده‌ها و تاریخچه نظام رده‌بندی
• MPA، نظرسنجی دیدگاه والدین درباره نظام رده‌بندی (متن کامل در گزارش‌های مرجع)
• هیئت طبقه‌بندی فیلم بریتانیا (BBFC) و اداره سینمای ویتنام، رده‌های سنی