نقشه وضعیت صنعت پویانمایی
صنعت پویانمایی در تقاطع هنر و خیال آدمی قرار گرفته است، در فیلمهای پویانمایی معمولا مخاطب نظارهگر تصاویری است که نمایش و به تصویر کشیدن آنها در دنیای واقعی دشوار و یا غیرممکن است. این در حالی است که امروزه تکنیکهای ساخت پویانمایی بهشکل قابل توجهی گسترش یافتهاند و سازندگان پویانمایی از تکنیکهایی مانند پویانمایی سنتی (دوبعدی کلاسیک)، پویانمایی کامپیوتری (دوبعدی و سهبعدی)، پویانمایی دوبعدی دیجیتال، پویانمایی سهبعدی دیجیتال، استاپموشن، پویانمایی خمیری و... استفاده میکنند.
اما شاید برای شما هم سؤال پیش بیاید که وضعیت صنعت پویانمایی در ایران و جهان چگونه است؟ «نقشه وضعیت صنعت پویانمایی» با رویکردی دادهمحور وضعیت صنعت پویانمایی در ایران و جهان را بررسی کرده است. این محصول 152 صفحهای شامل 7 بخش و 120 نمودار است. با نظر به رویکرد دادهمحوری که در نقشه وضعیت صنعت پویانمایی حاکم است، هر کدام از نمودارها و صفحات این محصول پاسخی به پرسشهای مرتبط با این صنعت هستند.
در همین راستا «نقشه وضعیت صنعت پویانمایی» در حوزههای مختلف صنعت پویانمایی مانند: «آموزش و محتوا»، «تولید و اشتغال»، «ترویج و گفتمانسازی»، «بازار و فروش»، «مخاطب و مصرف»، «ارزیابی و نظارت» و «سرمایهگذاری و تأمین مالی» موضوعات کلان و کاربردی را مطرح و پاسخی دادهمحور به آنها داده است. بر همین اساس «نقشه وضعیت صنعت پویانمایی» محصولی کاربردی و مفید برای پژوهشگران، سیاستگذاران و فعالان و علاقهمندان صنعت پویانمایی است و میتواند در حوزههای مختلف مورد استفاده و استناد قرار گیرد.
آموزش و محتوا
پنج موضوع «آموزش و محتوای پویانمایی در ایران»، «آموزش آنلاین پویانمایی در ایران»، «وضعیت نشر کتاب مرتبط با صنعت پویانمایی در ایران»، «مقالات مرتبط با پویانمایی در ایران» و «آموزش و محتوای پویانمایی در جهان» در بخش آموزش و محتوا مورد بررسی قرار گرفتهاند. واکاوی تعداد پذیرش دانشجویان رشتههای مرتبط با پویانمایی برحسب استانهای کشور نشان میدهد که جذب و پذیرش دانشجو در تهران متمرکز شده است و این در حالی است که در برخی از استانهای کشور هیچ ظرفیتی در این زمینه وجود ندارد.
بر اساس مجموعه مسائل مطرح شده در این بخش، اقدامات و راهکارهایی مانند تقویت آموزش آکادمیک پویانمایی، تمرکززدایی آموزش دانشگاهی از تهران، گسترش آموزش مجازی پویانمایی و لزوم افزایش پژوهشهای علمی درباره صنعت پویانمایی پیشنهاد شده است.
تولید و اشتغال
در بخش «تولید و اشتغال» دو موضوع کلان «تولید و اشتغال در صنعت پویانمایی ایران» و «تولید و اشتغال پویانمایی در جهان» مطرح شده و به مسائلی همچون «تعداد شاغلان»، «میزان پویانمایی تولید شده»، «موقعیتهای شغلی پویانمایی» و... ذیل آنها پرداخته شده است. امروزه مهارتهای نرمافزاری برای فعالیت و اشتغال در صنعت پویانمایی از اهمیت بالایی برخوردار است. نگاهی به پرتقاضاترین مهارتهای نرمافزاری در آگهیهای شغلی صنعت پویانمایی نشان میدهد که مهارت در نرمافزار طراحی گرافیکی سهبعدی «Maya» پرتقاضاترین مهارت نرمافزاری در آگهیهای شغلی است.
این بخش علاوه بر بررسی اصلیترین توانمندیهای فنی موردنیاز برای تصاحب موقعیتهای شغلی صنعت پویانمایی، به سرعت بالای تأسیس شرکتهای پویانمایی کشور نیز اشاره داشته که نشانه خوبی برای گسترش فعالیت و رونق پویانمایی در ایران است. با این حال عدم پایداری بازار تولیدات پویانمایی چالش جدی است که صنعت پویانمایی با آن دست و پنجه نرم میکند.
ترویج و گفتمانسازی
ترویج و گفتمانسازی صنعت پویانمایی در ایران و در شبکههای اجتماعی آپارات و اینستاگرام، تعداد سالنهای تخصیص یافته برای اکران پویانماییهای ایرانی، برگزاری رویدادهای مرتبط با پویانمایی و ترویج و انتشار جهانی پویانمایی در سطح جهانی از موضوعاتی هستند که در دو سرفصل «ترویج و گفتمانسازی صنعت پویانمایی در ایران» و «ترویج و گفتمانسازی صنعت پویانمایی در جهان» به آنها پرداخته شده است. رسانه اجتماعی ویدئومحور یوتیوب یکی از بسترهای اصلی انتشار پویانمایی است. افزون بر معرفی و ترویج پویانمایی و کاراکترهای آن، کسب درآمد بهازای بازدید از فرصتها و امتیازهای انتشار پویانمایی در یوتیوب است. سازندگان مستقل پویانمایی توانستهاند با انتشار محصولات خود در یوتیوب بازدید و درآمد بسیار بالایی را به دست آورند.
با این اوصاف میتوان گفت که بهرهگیری از ظرفیت رسانههای اجتماعی برای تولیدکنندگان پویانمایی برای تبلیغ و کسب درآمد حائز اهمیت است. همچنین نقش رویدادهای بینالمللی و افزایش سهم سالنهای سینمایی پویانمایی در ایران از دیگر اقدامات مؤثر است.
بازار و فروش
در بخش «بازار و فروش» دو موضوع «بازار و فروش پویانمایی در ایران» و «بازار و فروش پویانمایی در جهان» بررسی شده است. در این فصل میزان فروش پویانماییهای سینمایی، فروش پویانمایی به ازای هر سالن نمایش، میزان فروش پویانمایی کوتاه، میزان فروش پویانماییهای سریالی، اندازه بازار صنعت پویانمایی و پرفروشترین پویانماییهای جهان شناسایی و درباره آنها اطلاعات تفصیلی ارائه شده است. برای مثال، پویانمایی «فیلشاه» از نظر میانگین فروش در هر سالن سینمایی با متوسط فروش 46 میلیون تومان بهازای هر سالن نمایش در رتبه نخست پویانماییهای ایرانی قرار دارد و پس از آن پویانمایی «شاهزاده روم» با 34 میلیون تومان قرار دارد.
صنعت پویانمایی در ایران از ظرفیت بالایی برخوردار است و میزان فروش انواع محصولات پویانمایی در سالهای اخیر نشانهی این امر است. با این حال بازار فروش پویانمایی با کیفیت آنها رابطه مستقیمی دارد و به همین علت باید برای بهبود کیفیت تولیدات پویانمایی ایرانی برنامهریزی مناسبی انجام داد.
مخاطب و مصرف
نسبت مخاطبان پویانمایی به کل مخاطبان سینما، محبوبترین پویانماییها در پلتفرمهای فیلیمو و تلوبیون، پربییندهترین پویانماییهای سینمایی در تلوبیون، تعداد فروش بلیت پویانماییهای سینمایی در جهان، تأثیر پویانماییهای پرمخاطب بر روند فروش بلیت سینما و مقایسه ذائقه مخاطبان ایرانی و خارجی از جمله موضوعاتی هستند که در بخش «مخاطب و مصرف» و تحت عناوین «مخاطب و مصرف در ایران» و «مخاطب و مصرف در جهان» مورد بررسی قرار گرفتهاند. مقایسه میانگین نمرات اکتسابی پویانماییها در پلتفرم فیلیمو و سایت IMBD حاکی از این است که میان ذائقه مخاطبان ایرانی و خارجی تفاوت وجود دارد.
نسبت مخاطبان پویانمایی به کل مخاطبان سینمایی در ایران بین 0.4 تا 7.5درصد است. این موضوع ظرفیت رشد مخاطبان سینمایی صنعت پویانمایی ایران را نشان میدهد. افزون بر این بررسیها نشان میدهد که پویانماییهای سریالی نیز در کشور اقبال و عملکرد خوبی در جذب مخاطبان داراست.
ارزیابی و نظارت
«ارزیابی و نظارت پویانمایی در ایران»، «نتایج ارزیابی محتوایی پویانماییهای بررسی شده» و «ارزیابی و نظارت در جهان» سه موضوعی هستند که در این بخش مورد واکاوی قرار گرفتهاند. تعداد پویانماییهای ایرانی و خارجی ارزیابی شده در سایت «چی خوبه»، پویانماییهای بررسی شده برحسب رده سنی، روند محتوایی پویانماییها و نتیجه تحلیل آنها، سالمترین و مخربترین پویانماییها، روند تغییرات محتوایی پویانماییهای سینمایی و... بخشی از مواردی است که به شکل تفصیلی بررسی شدهاند. مقایسه محتوای مثبت و منفی موجود در پویانماییهای ارزیابی شده در سایت چی خوبه نشان میدهد که پویانماییهای تپه خرگوشها، فرمانروایان مقدس، کلیله و دمنه و راز آمیلا سالمترین پویانماییها هستند. در سوی مقابل هم پویانماییهای لینا بندانگشتی، رئیس مزرعه 3، پرونده قتل هانا و آلیس نیز مخربترین پویانماییها ارزیابی شدهاند.
در این بخش همچنین میتوانید موضوعات جذاب دیگری همچون مقایسه محتوایی صداوسیما و دیگر منابع، مقایسه محتوایی پویانماییهای ایرانی و خارجی، روند محتوایی پویانماییهای ایرانی و خارجی، مقایسه محتوایی پویانماییهای سینمایی و تلویزیونی خارجی و... را نیز مطالعه کنید.
سرمایهگذاری و تأمین مالی
در بخش «سرمایهگذاری و تأمین مالی» به دو موضوع «سرمایهگذاری در صنعت پویانمایی ایران» و «سرمایهگذاری در صنعت پویانمایی جهان» پرداخته شده است. حجم سرمایهگذاری کشورهای جهان در صنعت پویانمایی، اثرات افزایش سرمایهگذاری، نسبت فروش به سرمایهگذاری در کشورهای مختلف جهان، تهیهکنندگان اصلی صنعت پویانمایی در جهان و... در این فصل بررسی شدهاند. نگاهی به تهیهکنندگان پویانماییهای تولیدی که حداقل سابقه تهیهکنندگی دو پویانمایی را دارند نشان میدهد که شرکت Walt Disney بیشترین نقش را در شبکه تهیهکنندگان صنعت پویانمایی داشته است.
یافتههای این فصل حکایت از این دارند که حجم سرمایهگذاری صورت گرفته در صنعت پویانمایی جهان روندی صعودی دارد. همچنین افزایش سرمایهگذاری، باعث افزایش فروش نیز شده است. این در حالی است که سرمایهگذاری در صنعت پویانمایی بازدهی بالایی دارد و این صنعت گزینه جذابی برای سرمایهگذاری است.